Ít lâu nay các nhà báo giấy và báo mạng mỗi khi nói đến một nhà văn nào đấy, thường viết rằng ông này ông kia là "hội viên sáng lập" vì đã dự Hội nghị thành lập Hội Nhà văn Việt Nam (4 ngày đầu tháng 4/1957).

Có phải thế không? Thưa không.

Có 278 người dự hội nghị thành lập Hội nhà văn Việt Nam, nhưng không phải tất cả 278 người ấy đều là "hội viên sáng lập"

Hãy đọc kỹ tường thuật hội nghị:

"Bỏ phiếu bầu Ban chấp hành đầu tiên, 25 người trúng cử;

Hội nghị quyết định: 25 người trong Ban chấp hành đầu tiên này là 25 hội viên sáng lập Hội nhà văn Việt Nam:

Nông Quốc Chấn, Nguyễn Công Hoan, Nguyễn Đình Thi, Tú Mỡ, Anh Thơ, Mộng Sơn, Cầm Biêu, Nguyễn Xuân Sanh, Nguyễn Huy Tưởng, Hoàng Cầm, Sao Mai, Tố Hữu, Hoàng Tích Linh, Nguyên Hồng, Bửu Tiến, Xuân Diệu, Đoàn Giỏi, Phạm Huy Thông, Tế Hanh, Nam Trân, Vũ Tú Nam, Hoàng Trung Thông, Xuân Miễn, Tô Hoài, Nguyễn Tuân.".

Như vậy, chỉ có 25 nhà văn kể trên là có tư cách "Hội viên sáng lập" Hội nhà văn Việt Nam mà thôi.

Phải nói thêm: đến tháng 7/1958, sau cuộc đấu tranh chống "Nhân văn - Giai phẩm", BCH có một số thay đổi:

Hoàng Cầm bị mất chức ủy viên BCH,

Hoàng Tích Linh rút khỏi BCH.

Có 5 nhà văn được bổ sung vào Ban chấp hành: Hoài Thanh, Nguyễn Văn Bổng, Võ Huy Tâm, Nguyên Ngọc, Phạm Ngọc Truyền.

Thế nhưng xét về phương diện lịch sử, tư cách "Hội viên sáng lập" của Hoàng Cầm, Hoàng Tích Linh không thể mất. Còn 5 ủy viên chấp hành mới là Hoài Thanh, Nguyễn Văn Bổng, Võ Huy Tâm, Nguyên Ngọc, Phạm Ngọc Truyền. -- cũng không thể có tư cách "hội viên sáng lập" !

Sự kiện lịch sử chỉ diễn ra một lần. Hội nghị thành lập Hội Nhà văn Việt Nam chỉ diễn ra 4 ngày đầu tháng 4/1957. Còn chuyện thêm bớt thành viên Ban chấp hành vào tháng 7/1958 cũng không làm thay đổi sự kiện thành lập hội trước đó 1 năm rưỡi.

Trừ khi thấng 7/1958 họ giải tán Hội Nhà văn Việt Nam rồi tổ chức thành lập một Hội Nhà văn khác. Nhưng điều đó đã không diễn ra.

05/8/2026