Tranh Trần Nhương
BÀI VIẾT MỚI

 

Trung Sơn
 
TNc: Theo ngày âm lịch, hôm nay là ngày giỗ của bác sỹ Nguyễn Khắc Viện. Trang nhà xin giới thiệu bài viết về Nguyễn Khắc Viện của Trung Sơn. 
 

Cuộc đời và sự nghiệp bác sĩ Nguyễn Khắc Viện (BSNKV – 1913-1997) thì thiên hạ đã biết qua những hoạt động hồi còn phụ trách phong trào Việt kiều yêu nước ở Pháp, và công tác đối ngoại, viết sách báo khi ông về nước làm giám đốc Nhà xuất bản Ngoại văn, rồi sự nghiệp nghiên cứu tâm lý trẻ em lúc đã về hưu… Nhà nước ta đã tặng ông Huân chương Độc Lập hạng Nhất, tặng Giải thưởng Nhà nước cho tác phẩm “Việt Nam một thiên lịch sử”; Viện Hàn lâm Pháp tặng ông Giải thưởng Lớn về bản dịch Truyện Kiều và nhiều tác phẩm viết bằng tiếng Pháp; các thành phố Hà Tĩnh, T.P. Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Nha Trang… đã có tên đường Nguyễn Khắc Viện. (Riêng Hà Nội và Huế là hai nơi ông có nhiều gắn bó thì không hiểu vì … quên hay vì lý do gì chưa thấy đường Nguyễn Khắc Viện?)

Hẳn sẽ có bạn hỏi: BSNKV thì có “buôn bán” gì mà gọi là “thương hiệu”? Xin thưa: Có đấy! Một buổi trưa, tôi nghỉ lại căn buồng mấy chục mét vuông chật kín sách của hai ông bà trong ngõ Nguyễn Chế Nghĩa, bỗng nghe tiếng kêu: “Ông Viện ơi! Bán cho cháu quả cầu!” Chuyện xảy ra từ hơn 30 năm trước (thì năm nay, BSNKV qua đời đã tròn 20 năm!) khi BSNKV vừa đề xuất khôi phục môn đá cầu lông của dân tộc ta, tạo “sân chơi” thích hợp cho trẻ em, nhất là ở trong trường học. Ông nêu rõ, quân đội từ đời nhà Lý, nhà Trần đã lấy đá cầu làm môn tập luyên bắt buộc; ngày nay, tuy có bóng đá, nhưng một cái sân tốn 2-3 héc-ta đất, chỉ dành cho mấy chục người chơi; quả bóng đá hay tennis đều rất đắt tiền, có khi lên cả chỉ vàng. Còn quả cầu giá chỉ bằng 2 quả chuối, đứa bé nào cũng mua được; cái rẻ tiền nữa là bất kỳ chỗ nào cũng chơi được… Lý thuyết là vậy, nhưng để thành “phong trào” thì phải có thực tế chứng minh. Thế là BSNKV nhờ đứa cháu sản xuất quả cầu, đế bằng miếng cao su, các tua là sợi ni lông (đời xưa thì dùng lông gà, vịt). Trẻ con quanh phố gọi ông Viện mua quả cầu là vậy!

 
Ảnh: Những ngày làm việc cuối đời của bác sỹ Nguyễn Khắc Viện 
Xem tiếp

Nguyễn Thị HậuTS Nguyễn Thị Hậu
Tia Sáng

 

 
 
Ảnh: Tác giả Nguyễn Thị Hậu
 
 

Vài năm gần đây nhiều công trình của các học giả nổi tiếng như Phạm Quỳnh, Phan Khôi, Nguyễn Văn Vĩnh… đã được xuất bản trở lại sau thời gian dài không được phổ biến, kể cả trong môi trường học thuật. Những tác phẩm báo chí, khảo cứu văn hóa, tùy bút ghi chép của các nhà văn hóa này đã mang lại cho người đọc nhiều hiểu biết mới về xã hội Việt Nam từ khoảng đầu thế kỷ XX đến 1945, khoảng thời gian mà trước đây chúng ta chỉ thường được biết một phần nhỏ từ dòng văn học “hiện thực phê phán” được “chọn lọc” giảng dạy trong nhà trường (ở miền Bắc).
.
Xã hội Việt Nam trước 1945 qua những gì được học và đọc qua văn học, hiện ra khung cảnh nông thôn thì nghèo đói bần cùng tăm tối những chị Dậu, anh Pha, lão Hạc, Chí Phèo…; thành thị thì đầy rẫy lưu manh đĩ điếm, thị dân tiểu tư sản những Xuân tóc đỏ, Năm Sài Gòn, cụ Cố Hồng, bà Phán, cô Kếu tân thời… Đâu đó thấp thoáng bóng dáng thầy giáo nghèo, dân buôn gánh bán bưng, mấy cô tiểu thư lãng mạn, vài thanh niên sống với “lý tưởng” xa vời nào đó. Kiến thức môn lịch sử cho biết thêm về phong trào dân chủ 1936 – 1939 với tên một số tờ báo, vài nhà báo… nhưng cũng chỉ vậy. Hầu như các tác phẩm báo chí hay những cuộc tranh luận mà tác giả không phải là người hoạt động trong phong trào cách mạng… thì không có trong chương trình giảng dạy. Vì vậy đã có những thế hệ học sinh, sinh viên không hề biết đến những học giả trên, hoặc chỉ biết về họ dưới một cái lý lịch “phản động”.
.
Nay qua các tác phẩm của những học giả, những nhà văn hóa nổi tiếng trước 1945 hiện lên hoạt động tinh thần của tầng lớp trí thức và thị dân ở đô thị khá đa dạng. Ở đó, như trường hợp sưu tập tác phẩm của Phan Khôi do nhà nghiên cứu Lại Nguyên Ân sưu tầm và chỉnh lý, ta thấy rõ một điều, thực sự đó là những tác giả và tác phẩm chống lại chế độ áp bức con người, đấu tranh cho tự do và nhân quyền.
Xem tiếp
 
Trương Tuần


- Cuối tuần có gì hay không cụ ?
- Chẳng có gì. Đêm qua thức trắng, nghĩ ngợi lung tung.
- Bà cháu khủng bố hay sao ?
- Đâu có . Tôi nghĩ làm thế nào để nhận biết được bọn "diễn biến". Cụ thông tuệ mách giúp.
- Ôi tưởng gì, đễ ợt. Thứ nhất là bọn này không thuộc phía nhân dân, nó là một số quan chức thoái hóa biến chất, có cả cán bộ cao cấp. Thứ hai là thằng nào mà thích gì làm nấy bất chấp luật pháp thì chính hiệu bọn diễn biến. Thứ ba là bọn không lấy dân làm gốc, cứ nhè vào dân mà hành, mà tiu tới số...
- Ôi thế thì tôi nhận ra rồi, vô thiên lủng. Đúng là cụ anh minh sáng suốt thật. Bái phục ! Bái phục !
- Thì VƯỠN...He he
Xem tiếp

Tô HoàngẢnh đính kèm
 
( Kỷ niệm với nhà thơ Bế Kiến Quốc )
 
..Chuyến thứ 3 các nhà văn Việt Nam sang Nga dự lớp tập huấn tại Học viện Văn Học Gorky đến Moskva vào cuối tháng tám hay giữa tháng Chín tôi không nhớ nữa. Có chuyện này thì tôi không quên. Vốn du học dài ngày ở Nga, tôi dặn anh chị em trong đoàn: Mọi thứ bán mua, thăm viếng mong xếp lại hết. Hãy nhanh chóng ra phố, vào rừng, chúng ta sẽ được chứng kiến những ngày thu cuối cùng, tiếp tới là những ngày đầu đông ở xứ sở bạch dương này..
Vào tiết ấy, những thảm lá phủ dày hè phố, các khu công viên, trong mảnh sân các khu nhà tập thể..đã mất đi sắc vàng tươi mới, chuyển dần sang màu nâu ấm, nhưng trên cành cây lá vẫn còn. Cái lạnh chưa bắt ai phải xỏ tay vào găng dù những ả quạ đen nỏ mồm kêu táo tác rủ nhau đi trốn đông. Vòm trời vẫn trong xanh, tia nắng ấm áp vừa đủ gơi sự háo hức, tung tăng từng bước chân đi.
Ngồi trên xe, qua cặp kính cận khá dày, chàng thi sỹ Bế Kiến Quốc dán mắt vào cửa kính như muốn không bỏ sót một cảnh vật nào trên con đường dốc dẫn lên đồi Lenin. Anh suýt xoa bên tai tôi chỗ này hệt như trong tranh Kramxcôi, nơi kia hình như anh đã gặp đâu đó trong những trang truyện của Pautovsky, của Prisvin..
Xe dừng thả anh em tản bộ nửa tiếng trong cánh rừng phía sau trường Đại học Tổng hợp Lomonosov. Vừa nhận ra một em gái Nga đang ngồi đọc sách ở chiếc bàn kê dưới tán dù trắng của quán café bên đường, tôi nháy mắt gọi Quốc.
Xem tiếp

 Trần Nhương

 ( Bài đã in trên Tạp chí Nhà văn và tác phẩm số 19)
 
Lặng thầm chẳng nhiều lời vĩ đại, anh minh

Chân thật như khoai như lúa

Nuôi Đảng từ trong trứng nước

Chết thay cán bộ khi giặc truy lùng

Bao cuộc chiến tranh dồn người dồn của

"Thóc không thiếu một cân, quân không thiếu một người"

Khăn tang trắng mỗi mùa báo tử

Hiến đất hiến nhà

Ăn khoai ăn củ

Dành cơm cho cán bộ nằm vùng

Nhân dân là hậu phương

Là thành lũy để làm nên chiến thắng

.

Lặng thầm ra biển Hoàng Sa

Giữ biển đảo với tay không

Chỉ có lòng yêu nước

"Tàu lạ" đâm mất lưới mất người

Cá chết biển chết

Neo thuyền bến quê

Lặng thầm nhìn Fomosa nhả khói lên trời

Dự án tư nhân, nhà nước

Ruộng vườn còn đâu

Lặng thầm bán trâu treo bừa

Nhớ một thời "Người cày có ruộng"

Xem tiếp
 

 

 TNc: Sáng nay 27-4-2017, tại hội trường VOV đã diễn ra buổi ra mắt tiểu thuyết Biên Bản Chiến Tranh 1-2-3-4.75 của Trần Mai Hạnh (bản tiếng Anh)

Từng là phóng viên chiến tranh của Thông tấn xã Việt Nam ở chiến trường miền Nam, đầu năm 1975, Trần Mai Hạnh được cử tham gia chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử với nhiệm vụ là phóng viên đặc biệt. Những tài liệu nguyên bản thu được, những trang ghi chép tại chỗ trong quá trình tham gia chiến dịch cùng những tư liệu quý giá từ phía chính quyền Sài Gòn đã giúp tác giả viết nên cuốn sách này.

Tiểu thuyết gồm 19 chương, phác họa sinh động sự sụp đổ cùng hầu hết chân dung tướng lĩnh quân đội và số phận những người cầm đầu chính quyền tay sai Sài Gòn trong 4 tháng cuối cùng của cuộc chiến. Trong lần tái bản này, tác giả đã bổ sung phần tư liệu, gồm những tài liệu về cuộc chiến, được xem là "tuyệt mật" của phía bên kia.

"Những sự kiện lịch sử chỉ diễn ra có một lần, cũng như đời mỗi con người chỉ sống có một lần. Nhưng để hiểu hết chân giá trị của lịch sử, để hiểu đúng một con người lại cần có thời gian, nhiều khi không thể chỉ đánh giá một lần. Lịch sử và cuộc sống luôn là một dòng chảy liên tục bất tận. Trong cuộc sống hiện tại ngày hôm nay có nền tảng và những giá trị tinh thần vô giá của quá khứ, đồng thời nó cũng chứa đựng mầm sống và sức sống mãnh liệt của tương lai." (Trần Mai Hạnh)

 
Xem tiếp


1.Cần nhà hơn là tổ ấm

Người Việt chúng ta với tâm lý “an cư lạc nghiệp” nên luôn muốn sở hữu một căn nhà. Vì vậy, ai cũng phấn đấu kiếm tiền tậu được ngôi nhà mơ ước. Có người vay nợ để mua cho được căn nhà rồi ráng làm lụng kiếm tiền trả dần.
Có nhà rồi, chúng ta vẫn dành phần lớn thời gian ở ngoài đường chứ không phải ở nhà. Chúng ta vẫn tiếp tục ra đường “cày bừa” vất vả ngoài đường để có thể đổi nhà khác to hơn, mua sắm cho nhà nhiều vật dụng tiện nghi hơn. Lẽ nào chúng ta cần một “căn nhà” hơn là một “tổ ấm”?
2. Đẻ con cho người giúp việc

Vợ chồng ở với nhau chỉ mong có đứa con cho vui cửa vui nhà. Cặp vợ chồng nào chẳng may vô sinh hiếm muộn thì quáng quàng đi bác sĩ Đông Tây đủ thể loại mong kiếm được mụn con. Trông mong vậy nhưng đến khi có con, chúng ta mặc nhiên giao con của mình cho người giúp việc trông nom, chăm sóc
Việc dạy dỗ con cái cũng khoán luôn cho người giúp việc. Còn chúng ta – những người đã sinh ra những đứa trẻ thiên thần ấy thì mải mê đi làm kiếm tiền. Mỗi ngày gặp con chưa được 1, 2 tiếng đồng hồ. Vậy, chúng ta đẻ con để người giúp việc có được niềm vui nâng niu ẵm bồng chớ đâu phải cho ta?
 
3. Người nghèo sang hơn người giàu

Chúng ta ở thành phố, mức sống cao, thu nhập cao nhưng mấy khi chúng ta sắm được cho cha mẹ ở quê những thứ tốt nhất. Hầu hết những gì chúng ta gửi về nông thôn là những thứ đồ cũ chúng ta không xài nữa, đã hư hỏng hoặc không hợp thời.
Ngược lại, những người “nghèo khó” ở nông thôn luôn chọn những thứ tốt nhất gửi lên cho người thành phố. Con gà béo nhất, buồng chuối to nhất, trái mít ngọt nhất… Chẳng phải dân nhà quê “chơi sang” hơn người thành phố sao?
Xem tiếp
Kết quả hình ảnh cho GS vũ khiêu
 
Hoàng Tuấn Công
 
 
Hôm qua đi nhà sách, tôi thấy cuốn “Hồ Chí Minh ngôi sao sáng mãi trên bầu trời Việt Nam” của GS Vũ Khiêu (NXB Chính trị Quốc gia – Sự thật, Hà Nội 2004). Được biết, GS Vũ Khiêu có cụm công trình được Giải thưởng Hồ Chí Minh đợt 1, nhưng tôi chưa bao giờ có ý định tìm đọc (tôi cũng chưa từng đọc bất cứ cuốn sách nào của ông).

Với cuốn Hồ Chí Minh ngôi sao sáng mãi trên bầu trời Việt Nam”, dù chưa đọc, nhưng tôi đã mường tượng nội dung cuốn sách viết gì. Định bỏ qua, vì ngó vào những cuốn thế này chỉ tổ mất thời gian. Tuy nhiên, nhớ lại mới đây Thanh Hoá đã sử dụng toàn bộ nội dung hoành phi câu đối do GS Vũ Khiêu biên soạn, xào xáo (mà trước đây tôi có viết mấy bài phê phán) để đưa vào thờ trong Đền thờ bà mẹ Việt Nam và các anh hùng liệt sĩ Hàm Rồng, nên tự nhủ đọc lướt cuốn sách này xem thế nào.
 
Ảnh: GS, Anh hùng Vũ Khiêu 
Xem tiếp
 Nguyễn Quang Dy
 

“Cách mạng không phải là một bữa tiệc– Revolution is not a dinner party”(Mao Zedong).

Sau một tuần hai bên cầm cự đối phó lẫn nhau (standoff), chủ tịch Hà Nội đã xuống Đồng Tâm gặp dân đối thoại (chiều 22/4/2017) để tháo gỡ vụ khủng hoảng con tin đã làm dư luận cả nước nín thở theo dõi. Bi kịch Đồng Tâm do tranh chấp đất đai đã kết thúc có hậu (happy ending) như “quả bom nổ chậm” được tháo ngòi nổ, làm hai bên thở phào nhẹ nhõm. Phương án hòa giải ôn hòa đã thắng xu hướng 

bạo lực cực đoan, trong bối cảnh chính trị nhạy cảm hiện nay. Đồng Tâm đã trở thành biểu tượng người nông dân bị dồn đến bước đường cùng, buộc phải đấu tranh sinh tồn, và đi vào lịch sử như một “Ô Khảm” của Việt Nam. Đã đến lúc người Việt hãy vắt tay lên trán để rút ra bài học nhãn tiền: đổi mới hay là chết?

Đối thoại ôn hòa để xử lý khủng hoảng

Trong bất kỳ cuộc khủng hoảng nào, hai bên cần những cái đầu khôn ngoan và ôn hòa được tín nhiệm và ủy quyền đứng ra cầm chịch dẫn dắt cuộc chơi. Cụ Lê Đình Kinh (lãnh đạo tinh thần của dân Đồng Tâm) và ông Nguyễn Đức Chung (chủ tịch Hà Nội) đã nổi lên như hai ngôi sao trên màn hình radar, đại diện cho đối thoại ôn hòa, có vai trò chính góp phần thành công bước đầu. Chúng ta hãy cám ơn họ như các “anh hùng hòa giải”.

Xem tiếp
Bạn đọc khắp nơi trên thế giới truy cập vào trannhuong.com
Profile Visitor Map - Click to view visits
Click vào đây để xem chi tiết (Hình ảnh 5 phút cập nhật lại 1 lần)